नयाँ वर्ष २०८३ को आगमनसँगै नेपाली सञ्चार जगतमा उत्साह र चुनौतीका मिश्रित रङ्गहरू देखिएका छन्। भित्ताका पात्रो फेरिए पनि नेपाली पत्रकारिताको आधारभूत नियति र कार्यक्षेत्रको जोखिममा खासै परिवर्तन आउन सकेको छैन। नयाँ वर्ष केवल उत्सव मनाउने अवसर मात्र नभई प्रेस स्वतन्त्रता र पत्रकारको सुरक्षाका सवालमा राज्यसत्तासँग गम्भीर समीक्षा गर्ने घडी पनि हो। लोकतन्त्रको चौथो अङ्ग मानिने प्रेस र सरकारबीचको सम्बन्ध जति सुमधुर हुनुपर्ने हो, व्यवहारमा त्यति हुन सकेको देखिँदैन। विशेष गरी भ्रष्टाचार र बेथितिका विरुद्ध कलम चलाउँदा पत्रकारहरूले अझै पनि सरकारी तवरबाट असहिष्णु व्यवहार र मानसिक दबाब खेप्नु परिरहेको छ।
नेपालको संविधानले पूर्ण प्रेस स्वतन्त्रताको ग्यारेन्टी गरे तापनि विभिन्न बहानामा ल्याइने कानुन र नियमावलीहरूले प्रेसलाई संकुचित पार्ने प्रयास गरिरहेका छन्। राज्यका संयन्त्रहरू आलोचना सुन्न र त्यसलाई आत्मसात गर्न अझै तयार नदेखिनु लोकतन्त्रका लागि सुखद सङ्केत होइन। पत्रकारको भौतिक सुरक्षाको प्रश्न झनै पेचिलो बन्दै गएको छ। कार्यक्षेत्रमा खटिएका सञ्चारकर्मीमाथि हुने आक्रमण, धम्की र पछिल्लो समय सामाजिक सञ्जालमार्फत गरिने चरित्र हत्याका घटनाले पेसागत मनोबल कमजोर बनाउँदै लगेको छ। जबसम्म एउटा पत्रकारले निर्धक्क भएर सत्य लेख्न सक्ने वातावरण बन्दैन, तबसम्म नयाँ वर्षको उमङ्गले सार्थकता पाउन सक्दैन।
त्यसैले नयाँ वर्षको यस पावन अवसरमा सरकारले प्रेस स्वतन्त्रताप्रति आफ्नो प्रतिबद्धता केवल शब्दमा मात्र नभई व्यवहारमा उतार्न आवश्यक छ। पत्रकारलाई नियन्त्रण गर्ने सोच त्यागेर उनीहरूको सुरक्षा र सम्मानको जिम्मेवारी राज्यले लिनुपर्छ। पत्रकारिता जगत्ले पनि आफ्नो आचारसंहिताभित्र रहेर मर्यादित र जिम्मेवार बन्ने संकल्प गर्नुपर्छ। नयाँ वर्ष २०८३ ले राज्य र प्रेसबीचको दुरी घटाउँदै एउटा यस्तो समाज निर्माणमा मद्दत पुर्याओस् जहाँ कलम चलाउने हातहरू सुरक्षित र स्वतन्त्र रहन सकून्। सम्पूर्ण सञ्चारकर्मी र देशवासीहरूमा नयाँ वर्षको हार्दिक शुभकामना।
