को हुन् मुख्यमन्त्री जीवनबहादुर शाही ?

प्रत्यक्षतर्फ २४ सिट रहेको कर्णालीमा काँग्रेसले भने एक सिट मात्र जित्यो । त्यो जितको खाता पनि उनले नै खोले । हुम्ला प्रदेशसभा निर्वाचन क्षेत्र (ख) बाट विजयी नेता शाही समानुपातिक पाँच सांसदको नेतृत्व गर्दै पार्टीको संसदीय दलको नेता रहँदा उनका लागि मुख्यमन्त्री पद एक किसिमले भन्नुपर्दा सम्भावनाको दूरीबाट टाढै थियो ।

नेकपा एमाले र माओवादी केन्द्र मिलेर बनेको तत्कालीन सत्तारूढ दल नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) को नामलाई लिएर सर्वोच्च अदालतले ती दललाई एकता पूर्वको अवस्थामा फर्काइदिएपछि प्रदेशको अङ्क गणितमा पनि फेरबदल आयो । माओवादी र एमाले अलग–अलग भए पनि एमालेभित्रको विवाद झनै बल्झियो । कर्णाली प्रदेशसभामा एकल बहुमतमा रहेको एमाले अन्ततः विभाजन भई १३ सिटमा खुम्चियो ।

पार्टी पूर्ववत् अवस्थामा फर्केपछि एमालेले माओवादी केन्द्र नेतृत्वको सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ता लिई आफ्नो नेतृत्वमा सरकार बनाउने गृहकार्य थाल्यो । समर्थन फिर्तापछि यही वैशाख ३ गते मुख्यमन्त्री महेन्द्रबहादुर शाहीले विश्वासको मत लिने क्रममा एमालेका असन्तुष्ट चार सांसदले ‘फ्लोर क्रस’ गरेपछि उनको पद जोगियो । त्यति बेलै माओवादी केन्द्र, काँग्रेस र एमालेका असन्तुष्ट सांसदबीच ६ महिनापछि काँग्रेससलाई सत्ता हस्तान्तरण गर्ने सहमति जुटेको थियो ।

विसं २०२१ फागुन २० गते हुम्लाको खार्पुनाथ गाउँपालिका–५ अन्तर्गत खर्पेल गाउँमा बाबु मानबहादुर शाही र आमा बेलकली शाहीको कोखबाट जन्मिएका शाहीसँग केन्द्र सरकारमा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन र खानेपानी तथा सरसफाइ मन्त्रीका रुपमा काम गरेको अनुभव छ । त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट राजनीति शास्त्रमा स्नातकोत्तरसम्मको शिक्षा हासिल गरेका उनले विद्यालय शिक्षा भने काठमाडौँको बुढानीलकण्ठ स्कुलबाट पूरा गरेका हुन् । उनले अमेरिका, बेलायत, भारत, चीन, जापानलगायत ३० भन्दा बढी मुलुकको भ्रमण गरेका छन् ।

नवनियुक्त मुख्यमन्त्री शाहीको राजनीतिक यात्रा भने २०४६ सालबाट सुरु भएको हो । प्रजातन्त्रका लागि सङ्घर्ष गर्ने क्रममा केही समय भूमिगत भए । त्यस्तै विसं २०६२-६३ को जनआन्दोलनमा तीन महिना जेल बिताए ।

२०४६ देखि २०६२ सालसम्म हुम्ला काँग्रेसको सभापति, जिल्ला विकास समिति हुम्लाको सभापति, तत्कालीन कांग्रेस(प्रजातान्त्रिक) को केन्द्रीय सदस्य, नेपाली काँग्रेसको १२ र १३औँ महाधिवेशनबाट केन्द्रीय समिति सदस्य निर्वाचित भए । पार्टी कामकै सिलसिलामा उनले विसं २०६८ देखि २०७२ सम्म महाकाली इञ्चार्जका रुपमा जिम्मेवारी पूरा गरे ।

अध्ययनशील छवि र प्रखर स्वभावका मुख्यमन्त्री शाहीले संयुक्त राज्य अमेरिकाबाट पाइलटको तालिम लिए पनि उनले विमान उडानतर्फ भने चासो दिएनन् । अति विकट कर्णाली र त्यसमा पनि विकट हुम्ला जिल्लालाई कुशल राजनीतिज्ञ बनेर विकासको गोरेटोमा डोर्याउने सङ्कल्पका साथ नेपाल फर्केर यात्रा मोडे ।

कर्णालीलाई राजनीतिक कार्यथलो बनाउँदै गर्दा उनले सामाजिक क्षेत्रमा समेत थुप्रै काम गरेका छन् । स्नोल्यान्ड एकीकृत विकास केन्द्र हुम्ला, सामुदायिक रेडियो कैलाश एफएम, नेपाल रेडक्रस सोसाइटी, द रेयुकाई नेपाल हुम्लाको संस्थापक अध्यक्ष भएर उनले सामाजिक जिम्मेवारी पूरा गरेको अनुभव छ ।

प्रदेशसभा बैठकमा कर्णालीको विकासका लागि ६ ‘ब’ मा जोड दिने नेता शाहीले मङ्गलवार राति पदबहालीका क्रममा पनि सोही अवधारणा कार्यान्वयन गर्ने प्रतिबद्धता जनाए । उनका अनुसार ६ ‘ब’ भनेको बाटो, बिजुली, बजार, वन, व्यस्थापन र विचार हो । ‘कर्णालीको विकासका लागि बाटो, बिजुली र बजार मात्र भएर हुँदैन, कर्णालीवासीको विद्यमान सोच–विचारमा पनि परिवर्तन आउन जरुरी छ,’ उनले भने, ‘भौतिक विकाससँगै गलत मानसिकतामा सुधार ल्याउन सके, कर्णालीको विकासको बाधक नकारात्मक सोच पनि हो ।